Jak nie przejechać się na PKS-ie?

Opole broni się przed przejęciem PKS-u argumentem, że przecież zapewnia transport poprzez MZK. Ale miasto wojewódzkie, akademickie, ma zamiar oddziaływać jedynie na Groszowice albo Nową Wieś Królewską, czy też na Nysę, Kędzierzyn-Koźle i Kluczbork?- pyta Arkadiusz Kuglarz

Minister skarbu państwa chce przekazać pięć PKS-ów samorządowi wojewódzkiemu, ten odbił piłeczkę w stronę samorządów lokalnych. W razie braku chętnych ministerstwo PKS-y sprzeda. Wśród tej piątki jest PKS Opole, którego nie chce ani samorząd opolski ziemski, ani miasto Opole. I jedni, i drudzy obawiają się, że będą musieli do niego dopłacać.

- Zresztą jako samorząd zapewniamy transport zbiorowy na swoim trenie poprzez MZK. Dopłacamy do tego 9 mln zł i obawiamy się, że w przypadku PKS-u byłoby podobnie. Zaraz były mnożone ulgi, tak jak w przypadku MZK - mówi Mirosław Pietrucha, rzecznik prezydenta.

Samorządy spoglądają na PKS z perspektywy kryzysowego dnia dzisiejszego i wykazują się chłodną kalkulacją. To błąd.

Co mówią cyfry

Po pierwsze, samorządy tak naprawdę nie znają wyników finansowych spółek. Trudno przypuszczać, by działały one na rynku, od lat przynosząc tylko straty. Z analiz Opola, które wyartykułował wiceprezydent Janusz Kwiatkowski, wynika, że po przejęciu PKS-u Opole trzeba by było do niego dopłacać.

To dość ciekawa interpretacja faktu, iż dotychczas PKS Opole co roku wykazuje zyski, wypłaca dywidendę ministerstwu, na dodatek inwestuje w nowe warsztaty, stacje diagnostyczne, benzynowe czy myjnie. To jest działalność, z której PKS-y czerpią zyski, pokrywając straty w przewozach pasażerskich. Ten rok opolski PKS też ma zakończyć na plusie. Sam jego majątek wart jest ok. 14-18 mln zł, posiada 100 autobusów i busów, zatrudnia 240 osób. No i ma cztery hektary działek w samym centrum miasta, które niewątpliwe można by zagospodarować znacznie lepiej, przenosząc dworzec w inne miejsce.

- Gdybym miał pieniądze, z miejsca kupiłbym PKS Opole - mówi dyrektor jednego z PKS-ów na Opolszczyźnie. Właśnie dlatego, że ma majątek i to duży, że czerpie zyski z dodatkowej działalności i działa w mieście wojewódzkim, akademickim, zawsze więc będzie kogo dowozić.

Kupno PKS-u Opole to nie jest zły interes, skoro zainteresowany jest tym jeden z prywatnych przewoźników działających już na opolskim rynku. I zapewne nie będzie to jedyny chętny. Na kupno dużo mniejszego PKS-u Strzelce Opolskie wpłynęło już kilka ofert, o czym informuje Ministerstwo Skarbu.

Ważne też jest to, by samorządowcy nie zapominali o rodzącej się - co prawda w bólach, ale jednak - ustawie o publicznym transporcie zbiorowym. Według jej założeń samorządy będą dostawały pieniądze na obsługę konkretnych połączeń. I albo ją same zapewnią, albo będą musiały ogłaszać na to przetargi.

Oferta zubożeje

Zatem pytanie dla Opola brzmi: czy warto obsługiwać połączenia autobusowe za pomocą własnej spółki albo negocjować z prywatnymi przewoźnikami i im płacić?

Opole broni się argumentem, że zapewnia transport poprzez MZK. Tyle że w takim razie można od razu zadać kolejne pytanie: czy Opole, miasto wojewódzkie, akademickie, ma zamiar w perspektywie lat oddziaływać jedynie na Groszowice, Zakrzów albo Nową Wieś Królewską, czy też na Nysę, Kędzierzyn-Koźle i Kluczbork?

Przecież wszystkie analizy demograficzne przewidują wyludnianie się Opola, które może nie mieć w 2020 roku nawet 100 tys. mieszkańców. Tylko napływ ludzi z terenu województwa może zapobiec degradacji Opola do roli miasta powiatowego. Miasto wojewódzkie z ambicjami odgrywania roli ważnego regionalnego ośrodka społeczno-kulturalnego, które chce stanowić centrum przyciągające do siebie ludzi z bliższych lub dalszych okolic, musi mieć instrumenty, które pozwolą mu zaspokajać potrzeby tych ludzi.

Oddanie PKS-u firmom prywatnym na pewno nie wpłynie na polepszenie jakości usług. Na pewno nie ułatwi dojazdu do Opola z ościennych miejscowości. Teraz prywatni przewoźnicy jeszcze obniżają ceny, bo walczą o klienta z PKS-em. Gdy ten zostanie sprywatyzowany, wojen cenowych nie będzie. Znikną też deficytowe linie, bo nikt prywatnego biznesu nie zmusi do dopłacania do nich.

W Kędzierzynie-Koźlu i Prudniku byłe PKS-y należą do francuskiej firmy Veolia. Część nierentownych linii została zamknięta. W Kędzierzynie-Koźlu w soboty i niedziele autobusy w ogóle nie kursują, w Prudniku tylko na najważniejszych liniach.

Czy będzie mogło skutecznie odgrywać rolę centrum miasto, do którego w weekend nie będzie można się dostać publicznym transportem? Śmiem twierdzić, że bez w miarę łatwej komunikacji z okolicą oferta Opola dla mieszkańców tych okolic nie będzie zbyt atrakcyjna.

Jeśli Opole nie zapewni im sprawnego i w miarę taniego transportu, to skaże się na to, że utrzymywane albo budowane za ciężkie pieniądze z miejskiej kasy zoo, amfiteatr, pływalnie, stadion itp. będą finansowane głównie z biletów kupowanych przez mieszkańców Opola, których z każdym rokiem będzie coraz mniej.

Niewątpliwe stracą też opolskie knajpy, sklepy, muzea, galerie itp.

Nie wycofywać się zbyt pochopnie